Image

¿imataq Ayllu jallap’akunap Pawachaykunankumanta Kuraq Umalliqnin?

¿imataq Ayllu jallap’akunap Pawachaykunankumanta Kuraq Umalliqnin[1] ?

Ayllu jallap’akunap Pawachaykunankumanta Kuraq Umalliqninqa  (DGOT) Sapankumanta Kamachikuymanta Sullk’a Juñu[2] Ch’atana juñumanta[3] llamk’aq t’aqan kachakan, mayqinmantachus  taripayninqa kamachiqkunawan, yuriqi ayllukunap pawachakuyninwan, jallp’ankupi sapankumanta kamachikuqkunawan puraqmanta tinkunayayninkuta kallpachay, yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikunankuta yanapaspa (AIOC), ajinallataq ayllu jallap’akunap pawachaykunankuta puriysispa, maymantachus  maykamachus jallp’aku kasqanta yachanankupaq sapa chiqanta kallpachaspa llamk’aspa  kachkan.

Aswan atiyniyuq ruwayninkuqa kaykuna kanku:

  • Yuriqi ayllu runap sapankumanta kamachikunankumanta, sapa chiqanpi sapankumanta kamachikunankumanta, ajinallataq tinkunayachiy, wakichiy, llamk’ay purichiy[4] kitikunawan, Allin kawsanapaq kamachiykuna[5] ñawpaqman rinankupaqwan kawsaypi apakachanakupaqwan, Bolivia suyuq kamachiy wanllamanjina, wak suyukunawan uyñikunamanjina, kamachiykunamanjina ima puriysiy.
  • Yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuqkunapaq, wak chiqankunapaq ima, sapankumanta kamachikunankupaq yuyaychariy, puriysiy; ayllu kamachiytawan, Yuyaychay wasikunatawan paykuna mañakusqankumanjina yanapay.
  • Yuriqi ayllu runa pawachaykuna kallpachakunankupaq, paykunawan t’inkinakuspa khuskamanta wakichiy qillqakunata, wakichiykunata, wak ruwaykunata ima, sumaq qamaña, sumaq kawsay, ñande reko, el vivir bien, sunqu chanimanjina, ñawpaqman apay, puriysiy ima.
  • Yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuqkunata, wak chiqankunata ima, kawsaypurata ayllukawsayta ima kallpachanapaq, allin kawsaypaq Llamk’aykunata, Allin kawsanapaq kamachiykunata puriysinapaq, khuskamanta allin kawsayta mask’ana kasqanta llamk’ayta purichina kasqantawan yuyaychakunankupaq puriysiy.
  • Yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuqkunata, wak chiqankunata ima, ayllu jallp’akunamanta ruwaykunata llamk’ay puriysinapaq yuyaychariy, puriyninkupi qhatipay ima.
  • Yuriqi ayllu runapaq llaqta kamachina wasikunata, apaykachakuq kamachiykunamanjina, rikhurichiypi, llamk’ay puriysiypi ima yanapay.
  • Kamachiykunamanjina, llaqtakunap jallp’ankumanta, chiqankunamanta ima wak llaqtakunawan wak chiqankunawan, Tinkuypurakunankumanta, ruwaykunankumanta, yachay, uyariy, mana ñiy, ch’uwanchay ima; ñawra suyumanta kamachiykunata purichinapaq qutuchaku rikukapunanpaq.
  • Jallp’a suyukunatawan, suyupi jallp’amanta pawachaykunatawan rikhurichinapaq, jukjinayachinapaq, tinkupurayachinapaq ima Kamachiykunata, ñancharichiqta, ruwapayanapaq riqsichiykunata, p’ituypi pusaykachaq yuyaykunata ima jurqhuy.
  • Sapa jallp’apaq Tiqsikamasqa ñiqichata Takyay
  • Apaykachaynin ukhupi jallp’a suyukunata rikhurichinapaq, tinkuypurayachinapaq, jukjinayachinapaq ima p’ituy ruwaykuna, sapa llaqtap tinkupurachiymanta ruwapayaqkuna kamachiqkunawan, khuskamanta llamk’ay purichiy,  ch’ampaykunamanta jark’ay.

 DGOT iskay phatmayuq:

 

  • Unidad de Autonomías Regionales e Indígenas
  • Unidad de Límites y Organización Territorial

Sapankumanta kamachikuq ayllukuna, chiqan imamata  phatmaqa Ayllu jallap’akunap Pawachaykunankumanta Kuraq Umalliqninman (DGOT) ruwaykunata ñawpaqman apanapaq jap’isqa kachkan, yuyay taripayninqa yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuq llaqta kamachina wasikunata, wak chiqankunamanta kamachina wasikunata ima  qhatikipanapaq  kamachiykunata, yuyaykunata, nakunata imaynata, imaynatachus AIOC wasiman qayllanapaq, allin kawsaypaq llamk’ay purichiy, kawsaypuraypaq yuriqi ayllu runa pawachakuykunawan khuskachakuspa ñawpaqman apay.

Ruwaykunanku kanku:

  • Yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuqkuna, kiti sapankumanta kamachikuqkuna, wak wakichinapaq llamk’ay purichinapaq chiqankuna ima, allin kawsaypaq kamachiykunata ñawpaqman apanapaq,  qhatikipay, watuy ima. 
  • Allin kawsaypaq llamk’ay purichinamanta kawsaypurayta -GPI- yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuqkunapi, kitikunapi khuskamanta llamk’aspa ajinamanta khuska llamk’anankuta yuyaychakunankuta yanapay.
  • Sapa yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuqkunap, wak kitikunap ima qhispi kay kamachiyninkuta Tukuy chikllaspa ari ñinankupaq,  Wakichiy ruwaykunapi, Ari ñiynankukama, Kamachiykunapi, ñankunapi Ruwapasyaspa yanapay.
  • Yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuqkunapi, wak kitikunapiwan wakichiyninkupi allin kawsaypaq llamk’ay puriysipi jallp’amanta llamk’ay puriysiypi ima wakichiy ruwakunankupaq munanayasqata quy, qhatiy ima.
  • Kamachina wasikunata rikhurichinapaq, llamk’ay purichiyta; Suyukunaman, yuriqi ayllu runaman, kamachiymanjina, Kamachiykunawan, nakunawan, ruwaykunawan, ruway ñankunawan ima ruwapayay yanapata jayway.
  • Yuriqi ayllu runa sapankumanta kamachikuyta munaptinkupaq ñawpaqkunanku chay jallp’ayuq kasqankumanta sullullchayta, kamachiymanjina ruwakusqanmanta sullullchata, machkhachus yuriqi ayllu runap jallp’ankupi kasqankumanta sullullcha ima ruwakunankupaq, kamachiykunata, ruway ñankunata wakichiy.
  • Wak llamk’ana wasikunawan khuskakamanapaq, Wanlla kamay ñawra taripana wasi[6] , chikllanamanta taripana wasi[7] wakkuna ima mayqinkunapichus yuriqi aylluruna ukhupi sapankumanta kamachikuyta munaspa kamachiyninpi puriqkunata llamk’ay puriysiy.
  • Sapankumanta kamachikuq yuriqi ayllurunap suyumanta khuskamaqman – CONAIOC. Ruwapayaq yanapata jayway.
  • Sapankumanta kamachikuq Yuriqi ayllu runap pawachayninku, suyu kamachina wasikunawan Yuyaychana wasikuna pura, wak Bolivia suyumanta kamachikunawan khuskamanta llamk’anapaq ruwaykunata ñawapaqman apay.

 

  • Maymantachus: kamachinamanta juñu, pawachakuymanta, ruwaykunamanta qillqa (MOF) kamachinamanta juñu (2020 wata).

 

[1] Ayllu jallp’akunap pawachaykunanku: Organización Territorial

[2] Viceministerio de Autonomías

[3] Ministerio de Gobierno

[4] Gestión

[5] Política Pública

[6] Tribunal Constitucional Plurinacional

[7] Tribunal Supremo Electoral

Image
Viceministerio de Autonomías

Casa Grande del Pueblo,
Piso 14, Calle Ayacucho Esq. Potosí
Zona Central
La Paz - Bolivia

Horario de atención:
De lunes a viernes
8:00am - 6:00pm

Tel. +591 (2) 2153937

Ser GAIOC

Nosotros

Otros enlaces

© 2020 Ministerio de la Presidencia
Estado Plurinacional de Bolivia